Dünya genelinde süratle büyüyen freelance (serbest çalışma) iktisadı, Türkiye’de de milyonlarca kişiyi kapsayan yeni bir çalışma modeline dönüştü. Dünya Bankası datalarına nazaran dünya çapında 1,57 milyar kişi freelance çalışırken, Türkiye’de bu sayı 2025 prestijiyle 2 milyonu aştı.
Özellikle 25-35 yaş ortasındaki gençlerin esnek çalışma isteği, özgürlük arayışı ve artan ömür maliyetleri nedeniyle ek gelir gereksinimi, yazılım, grafik tasarım ve dijital pazarlama üzere alanlarda freelance çalışmayı öne çıkardı.
Kadın freelancerlar araştırma konusu oldu
Avrupa Halkla İlgiler Eğitim ve Araştırma Derneği (EUPRERA) iş birliğiyle yürütülen ve Yaşar Üniversitesi İletişim Fakültesi akademisyenleri Prof. Dr. Özlem Alikılıç ile Prof. Dr. Ebru Gökaliler’in katkı sunduğu araştırma, Türkiye’de bağlantı bölümündeki bayan freelancerların yükselişini ortaya koydu.
Araştırmada, bayanların kurumsal iş hayatında karşılaştıkları mobbing, toplumsal cinsiyet temelli eşitsizlikler ve meslek pürüzleri nedeniyle freelance çalışma modeline yöneldiği belirtildi.
Türkiye’de freelance çalışma modelinin bilhassa yazılım ve web geliştirme, grafik tasarım, toplumsal medya idaresi, dijital pazarlama ve medya içerik üretimi alanlarında ağırlaştığı, gençler ortasında giderek daha fazla tercih edildiği aktarıldı.
“Kadın freelancerlar pürüzleri avantaja dönüştürüyor”
Yaşar Üniversitesi Halkla Münasebetler ve Reklamcılık Kısmı akademisyenleri Prof. Dr. Özlem Alikılıç ve Prof. Dr. Ebru Gökaliler, araştırmanın Türkiye’ye has dikkat alımlı sonuçlar ortaya koyduğunu belirterek şu değerlendirmede bulundu:
“Kadın freelancerlar, kurumsal hayatta karşılaştıkları mahzurları bu modelde avantaja dönüştürüyor. Bu çalışma, Türkiye’de bayanların bağlantı bölümünde kendi kaidelerini belirleyebildikleri, daha esnek ve üretken bir alan oluşturduklarını gösteriyor. Kurumsal iş hayatında sıkça karşılaşılan ‘Kadınlar daha az kazanıyor’ olgusunu bilakis çeviren dikkat cazip bir tablo sunuyor. İştirakçilerin kıymetli bir kısmı, kurumsal iş hayatında karşılaştıkları mobbing, cinsiyet rolleri temelli eşitsizlikler ve meslek manileri nedeniyle freelance çalışmaya yöneldiklerini söz etti. Araştırmanın dikkat çeken bir öbür sonucu, bayan ve erkeklerin freelance çalışmayı tercih etme motivasyonlarındaki farklılıklar oldu. Erkekler için daha yüksek gelir elde etme isteği ön plana çıkarken, bayanlar için esneklik, iş-yaşam istikrarı ve aile sorumluluklarını yönetebilme üzere faktörler belirleyici rol oynadı. Bu durum, toplumsal cinsiyet rollerinin çalışma biçimlerine direkt yansıdığını gösteriyor.”
Kaynak: Dünya
